⏰ ۲/۵
در حالی که جهان همچنان با مشکلات ناشی از تغییرات اقلیمی، تحولات جمعیتی و نابرابریهای اجتماعی-اقتصادی دست و پنجه نرم میکند، روز جهانی خانوادهها در سال ۲۰۲۵ بر اهمیت اساسی سیاستهای خانوادهمحور در ساختن آیندهای عادلانهتر و پایدارتر تأکید میورزد. موضوع امسال با عنوان «سیاستگذاریهای خانوادهمحور برای توسعه پایدار: بهسوی دومین اجلاس جهانی توسعه اجتماعی» از رهبران جهانی، نهادهای جامعه مدنی و جوامع محلی دعوت میکند تا خانوادهها را در قلب تلاشهای توسعهای قرار دهند.
روز جهانی خانوادهها در سال ۱۹۹۳ از سوی مجمع عمومی سازمان ملل متحد اعلام شد و از آن زمان تاکنون فرصتی فراهم کرده است تا نقش بنیادین خانوادهها در حیات اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی برجسته شود. این روز، آگاهی را در مورد مسائلی که خانوادهها با آن روبهرو هستند افزایش میدهد و بر لزوم تقویت آنها از راه سیاستهای حمایتگرانه و فراگیر تأکید دارد.
خانوادهها نه تنها واحدهای اجتماعی، بلکه مهمترین عامل پایداری و تابآوریاند. در سطح جهان، حدود ۸۰ درصد از مزرعهها را مزارع خانوادگی تشکیل میدهند که نقشی حیاتی در تأمین امنیت غذایی، اشتغال روستایی و حفظ بومسازگانها دارند – بهویژه در کشورهای در حال توسعه. با این حال، همین خانوادهها آسیبپذیرترین گروهها در برابر پیامدهای ویرانگر تغییرات اقلیمی هستند. خانوادههای کمدرآمد، بهخصوص در مناطق روستایی یا زیرخط فقر، بهدلیل وابستگیشان به منابع طبیعی و نبود امکانات مقاوم در برابر بحرانها، بیشتر در معرض طوفان، سیلاب یا خشکسالی قرار دارند.
در چنین شرایطی، توانمندسازی خانوادهها باید نه تنها از راه سیاستهای ملی، بلکه از مسیر ابتکارات محلی انجام شود که مقاومتپذیری و سازگاری آنها با محیط را افزایش دهد. رویکردهای خانوادهمحور در زمینه توسعه پایدار نتایج درخشانی داشتهاند. مثلا خانوادهها میتوانند با انجام تغییرات ساده در شیوه زندگی- مانند کاهش مصرف گوشت و لبنیات، صرفهجویی در مصرف انرژی و کاهش زباله خانگی- انتشار گازهای گلخانهای مربوط به مواد غذایی را تا ۷۳ درصد کاهش دهند. این نشان میدهد که اقدامات کوچک در خانه میتواند تأثیرات بزرگی در مقیاس جهانی داشته باشد.
از دیگر محورهای مهم این روز، آمادگی برای تغییرات جمعیتی است. تا سال ۲۰۳۰، تقریباً ۱۲ درصد از جمعیت جهان را افراد بالاتر از ۶۵ سال تشکیل خواهند داد و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۵۰، میانگین امید به زندگی در سطح جهانی به ۷۷.۲ سال برسد. این تحولات ایجاب میکند که سیاستهای خانوادهمحور نه تنها شامل کودکان و والدین جوان، بلکه مشمول افراد سالمند نیز شود. چارچوبهایی برای حمایت میاننسلی، مراقبت از سالمندان و دسترسی عادلانه به بهداشت، آموزش و مسکن، از عناصر ضروری در حفظ همبستگی اجتماعیاند.
خانواده جایگاه منحصربهفردی برای انتقال ارزشها، آموزش نسلهای آینده و واکنش اولیه به بحرانها دارند. از تقویت سیستمهای غذایی گرفته تا مقابله با پیامدهای تغییر اقلیم و سازگاری با دگرگونیهای جمعیتی، خانوادهها در خط مقدم توسعه پایدار قرار دارند.
در مؤسسهٔ رویا، ما باور داریم که عدالت و صلح از درون خانواده آغاز میشود. ما همچنان مدافع سیاستهایی فراگیر هستیم که کرامت، امنیت و توانمندسازی خانوادهها را در سراسر جهان تضمین میکند. در این روز معنادار، از شما دعوت میکنیم تا بیندیشید، همراه شوید و در ساخت آیندهای که هیچ خانوادهای در آن به حاشیه رانده نشود، نقشآفرین باشید.