⏰ ۳
۸ مارچ تنها یک روز و مناسبت نیست—بلکه یک فراخوان برای اقدام است. امسال، تحت شعار “برای همه زنان و دختران: حقوق. برابری. توانمندسازی.” ما هم پیشرفتها را جشن میگیریم و هم چالشهایی را که هنوز مانع برابری واقعی جنسیتی هستند، به رسمیت میشناسیم. این روز فرصتی است برای تفکر، شناخت و تعهد دوباره به ساختن جهانی که در آن هر زن و دختر بتواند با عزت زندگی کند، عاری از تبعیض و بیعدالتی.
واقعیت: مبارزه برای حقوق اساسی
با وجود این که زنان و دختران تقریباً نیمی از جمعیت جهان را تشکیل میدهند، هنوز هم با موانع بزرگی در مسیر برابری مواجهاند. بیش از ۲.۴ میلیارد زن در سراسر جهان از فرصتهای اقتصادی برابر با مردان محروماند. خشونت مبتنی بر جنسیت یکسوم زنان را در طول زندگیشان تحت تأثیر قرار میدهد، در حالی که در بیش از ۱۰۰ کشور تبعیض قانونی همچنان ادامه دارد و زنان را از دسترسی به کار، تحصیل و مالکیت دارایی باز میدارد.
این ارقام، تنها آمار نیستند—بلکه داستان زندگیهای واقعیاند. آن دختران جوانی که فقط به دلیل جنسیتشان از حق آموزش محروم میشوند. آن مادرانی که هر روز کیلومترها برای یافتن آب آشامیدنی راه میپیمایند، در حالی که این وقت و انرژی میتوانست صرف بهبود آیندهشان شود. آن زنانی که تلاش میکنند وارد عرصههای کاری تحت سلطه مردان شوند، اما در نهایت ۲۰٪ کمتر از همکاران مرد خود برای همان کار حقوق دریافت میکنند. نابرابری جنسیتی یک واقعیت روزمره برای میلیونها نفر است.
پیشرفت و مسیر پیش رو
زنان همچنان در حال شکستن موانعاند—در عرصه فناوری نوآوری میکنند، جنبشهای اجتماعی را رهبری میکنند و بیش از هر زمان دیگری در موقعیتهای رهبری قرار میگیرند. با این حال، نابرابریهای ساختاری همچنان پابرجاست. تبعیض در محیط کار، شکاف دستمزدی جنسیتی و بیثباتی اقتصادی همچنان مانع پیشرفت زنان میشود.
پیشرفت سریع فناوری، بهویژه هوش مصنوعی و اتوماسیون، خطر افزایش شکاف اقتصادی را برای زنان، بهویژه در مشاغل کمدرآمد، به همراه دارد.
امنیت، همچنان یک نگرانی جدی است. زنان نه تنها با خشونت فیزیکی روبرو هستند، بلکه با تهدیدات دیجیتالی جدید مانند آزار و اذیت سایبری و سوءاستفاده از تصاویر جعلی (deepfake) نیز مواجهاند. حقوق تولیدمثل و دسترسی به خدمات بهداشتی همچنان در مباحثات سیاسی زیر سؤال میرود، که زنان را از حق تصمیمگیری بر بدن خود محروم میسازد. تغییرات اقلیمی نیز این چالشها را تشدید میکند—میلیونها نفر را آواره میسازد، و زنان که اغلب منابع کمتری دارند، در میان آسیبپذیرترین گروهها قرار دارند.
چه چیزی باید تغییر کند؟
برابری جنسیتی به عمل نیاز دارد، نه فقط آگاهی. زنان باید فرصتهای بیشتری در فناوری و رهبری داشته باشند—از طریق برنامههای آموزشی، بورسیهها و استخدام فراگیر.
حمایتهای قانونی قویتر باید تبعیض در محیط کار، آزار و اذیت آنلاین و خشونت مبتنی بر جنسیت را هدف قرار دهد، و دولتها و شرکتها باید اجرای این قوانین را تضمین کنند.
حقوق زنان نباید فقط در مواقع بحران مورد توجه قرار گیرد. آموزش و فرصتهای رهبری باید برای همه دختران قابل دسترس باشد، و زنان رهبر باید برای ایجاد تغییر حمایت شوند. از بین بردن شکاف دستمزدی، گسترش فرصتهای آموزشی و پاسخگویی به عاملان خشونت، گامهای ضروری در این مسیر است.
مردان نیز نقش حیاتی دارند—آنها باید هنجارهای زیانبار را به چالش بکشند، برابری را در محیط کار مطالبه کنند و در وظایف خانه سهیم شوند. جهانی که زنان در آن پیشرفت کنند، به نفع همه خواهد بود.
آیندهای که باید تحقق یابد
روز جهانی زن چیزی فراتر از یک جشن است—یک مطالبه برای عدالت، امنیت و شمولیت است. گرچه ما گامهای مهمی برداشتهایم، اما مبارزه برای برابری جنسیتی هنوز به پایان نرسیده است.
این روز فقط برای تجلیل از دستاوردها نیست، بلکه برای درخواست چیزهای بیشتر است—حقوق بیشتر، فرصتهای بیشتر و حمایت بیشتر برای زنان و دختران در سراسر جهان.
مسیر پیش رو، نیازمند اقدام جمعی است. ما باید صداها را تقویت کنیم، برای سیاستهای بهتر فشار بیاوریم و آیندهای بسازیم که در آن هر زن و دختر فرصت موفقیت داشته باشد.
یک جهان عادلانه و برابر نه تنها ممکن است—بلکه ضروری است. و زمان اقدام، همین حالاست.
منبع:
https://www.un.org/en/observances/womens-day
نویسنده: تسمیم مولی، نماینده انستیتیوت رویا در بنگلادش
