۳ ⏰
پسزمینه
۱۱ جولای ۱۹۸۷ جمعیت جهان به پنج میلیارد نفر رسید. در سال ۱۹۸۹ برنامه توسعه سازمان ملل متحد چنین روزی را «روز جهانی جمعیت» نامید با این هدف که توجه افکار عمومی جهانیان را به اهمیت مسائل جمعیتی جلب کند.
براساس قطعنامه ۴۵/۲۱۶ دسامبر ۱۹۹۰، مجمع عمومی سازمان ملل متحد تصمیم گرفت به برگزاری روز جهانی جمعیت ادامه دهد تا آگاهی از مسائل جمعیتی، از جمله روابط آن با محیط زیست و توسعه را افزایش دهد.
این روز برای اولین بار در ۱۱ جولای ۱۹۹۰ در بیش از ۹۰ کشور برگزار شد. از آن زمان تاکنون، تعداد زیادی از دفاتر کشور UNFPA و سازمانها و مؤسسات دیگر، در همکاری با دولتها و جامعه مدنی، روز جهانی جمعیت را برگزار میکنند.
روندهای جمعیت جهانی
هزاران سال طول کشید تا جمعیت جهان به ۱ میلیارد برسد. اما تنها در حدود ۲۰۰ سال به هفت برابر رسید. در سال ۲۰۱۱، جمعیت جهانی به ۷ میلیارد رسید. در سال ۲۰۲۱ تقریباً ۷.۹ میلیارد بود و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۸.۵ میلیارد، تا سال ۲۰۵۰ به ۹.۷ میلیارد و تا سال ۲۱۰۰ به ۱۰.۹ میلیارد برسد.
دلایل این رشد چشمگیر عمدتاً عبارتند از: افزایش تعداد افرادی که به سن تولید مثل میرسند؛ تغییرات بزرگ در نرخ باروری، افزایش شهرنشینی و تسریع مهاجرت. این روندها افزون بر جمعیت کنونب جهان تأثیرات گستردهای برای نسلهای آینده خواهد داشت.
در اوایل دهه ۱۹۷۰، زنان به طور متوسط ۴.۵ فرزند داشتند. تا سال ۲۰۱۵، باروری کلی در جهان به کمتر از ۲.۵ فرزند در هر زن کاهش یافته است. در عین حال، امید به زندگی جهانی از ۶۴.۶ سال در اوایل دهه ۱۹۹۰ به ۷۲.۶ سال در سال ۲۰۱۹ افزایش یافته است.
علاوه بر این، جهان شاهد سطوح بالایی از شهرنشینی و تسریع مهاجرت است. سال ۲۰۰۷ اولین سالی بود که تعداد بیشتری از مردم در مناطق شهری نسبت به مناطق روستایی زندگی میکردند، و تا سال ۲۰۵۰ حدود ۶۶٪ جمعیت جهان در شهرها زندگی خواهند کرد.
این تغییرات بزرگ تأثیرات گستردهای دارند. آنها بر توسعه اقتصادی، اشتغال، توزیع درآمد، فقر و حفاظت اجتماعی تأثیر میگذارند. همچنین تلاشها برای دستیابی به دسترسی جهانی به مراقبتهای بهداشتی، آموزش، مسکن، بهداشت، آب، غذا و انرژی را تحت تأثیر قرار میدهند. برای پاسخگویی به نیازهای افراد به صورت پایدارتر، سیاستگذاران باید درک کنند که چند نفر در این سیاره زندگی میکنند، کجا هستند، چقدر سن دارند و چند نفر بعد از آنها خواهند آمد.
چین و هند: پرجمعیتترین کشورها
چین (۱.۴ میلیارد) و هند (۱.۴ میلیارد) دو پرجمعیتترین کشورهای جهان باقی میمانند، هر دو با بیش از ۱ میلیارد نفر، که هر کدام تقریباً ۱۸ درصد جمعیت جهان را تشکیل میدهند. با این حال، در آوریل ۲۰۲۳، جمعیت هند پیشبینی شد که به ۱,۴۲۵,۷۷۵,۸۵۰ نفر برسد، با جمعیت چین برابری کرده و سپس از آن پیشی گیرد.
جمعیت هند پیشبینی میشود که برای چندین دهه دیگر رشد کند. در همین حال، جمعیت چین اخیراً به حداکثر اندازه خود رسیده و از سال ۲۰۲۲ کاهش یافته است. براساس پیشبینیها، تعداد افراد در چین همچنان کاهش خواهد یافت و ممکن است قبل از پایان قرن به زیر ۱ میلیارد برسد.
برخی حقایق تأملبرانگیز
- بیش از ۴۰٪ از زنان در سراسر جهان نمیتوانند در مورد سلامت جنسی و تولید مثل و حقوق تولید مثل خود تصمیم بگیرند.
- در کشورهای با درآمد کم و متوسط، تنها یکی از هر چهار زن باروری مطلوب خود را محقق میکند.
- هر دو دقیقه یک زن به دلیل بارداری یا زایمان میمیرد (و در مناطق بحرانزده، تعداد مرگها دو برابر بیشتر است).
- تقریباً یک سوم از زنان خشونت شریک جنسی یا خشونت جنسی غیرشریک، یا هر دو را تجربه کردهاند.
- فقط شش کشور دارای ۵۰٪ یا بیشتر زنان در پارلمان هستند.
- بیش از دو سوم از ۸۰۰ میلیون نفری که در سطح جهان نمیتوانند بخوانند، زنان هستند.