«انستیتوی رویا برای عدالت جهانی» سازمانی مردمنهاد (NGO) و ثبت شده بر اساس قوانین ایالت نیویورک است. اهداف اساسی و فعالیتهای کانونی این نهاد عبارتند از پیشبرد حقوق بشر و تسهیل دسترسی همگانی به عدالت، به ویژه عدالت قضایی، اجتماعی، آموزشی، و عدالت در فضای سایبر.
چرا «رویا»؟
واژه «رویا» در عربی، دری/ دری، ترکی و اردو به معنای آرزو، آرمان و غایت مطلوب است. «رویا» در نام این نهاد نماد آن است که برای تشکیلدهندگان و همکاران و حامیانش دستیابی به «عدالت جهانی» و تلاش در آن مسیر هدفی والا و غایت مطلوب است. عدالت در همه روابط و مقررات و مناسبات هدف کانونی و اصل بنیادین در چشمانداز و برنامهها و اقدامات این نهاد است.
چرا «جهانی»؟
استفاده از واژه «جهانی» (Global) و نه «بینالمللی» (international) برای توجه دادن به این نکته است که آرمان «رویا» چیزی فراتر از عادلانه بودن مناسبات جوامع انسانی و روابط ملتهای جهان است. افزون بر این، روابط انسان و طبیعت نیز باید بر مدار اعتدال و دادگری باشد. استفاده مهار گسیخته، بدون آیندهنگری و غیر مسئولانه انسان از زمین و جنگلها و مراتع و معادنش، از اقیانوسها و آبزیان آنها از مصادیق بیعدالتی است. بر أساس این دیدگاه جامعنگر و کلگرا «رویا» در حد توان خویش برای عدالت جهانی میکوشد؛ عدالتی که در سه ساحت روابط آدمیان، مناسبات جوامع انسانی، و نیز در تعاملات انسان و طبیعت باید حاکم باشد.
چرا «عدالت»؟
«رویا»از میان همه ارزشها و اصول اخلاقی «عدالت» را برگرفته و در نام خویش نشانده است تا تاکید ورزیده باشد تلاش برای نیل به آن و ایجاد برابری فرصتهای برابر برای همگان اصل بنیادین این نهاد است. بر همین مبنا همه فعالیتهای آموزشی و ترویجی «رویا»، از جمله برنامههایش برای آموزش حقوق به همگان در مسیر ترویج عدالتخواهی و تسهیل دسترسی همگان به عدالت خواهد بود.
همانگونه که از پاراگراف نخست دیباچه اعلامیه جهانی حقوق بشر دانسته میشود هدف اصلی و غایت نهایی همه حقهای به رسمیت شناخته شده در آن سند «عدالت» است: «از آنجا که بازشناسی حرمت ذاتی آدمی و حقوق برابر و سلب ناپذیر تمامی اعضای خانوادهٔ بشری بنیان آزادی، عدالت و صلح در جهان است….»
چشمانداز
دفتر مرکزی «رویا» در شهر نیویورک مستقر است، اما همکاران و نمایندگانی در شهرهای مختلف جهان دارد. ما با چشماندازی جهانی، ولی بر اساس نیازهای محلی برنامهریزی و فعالیت میکنیم. در این مرحله، بیشتر فعالیتهای ما بر خاورمیانه و غرب آسیا متمرکز است. بخش چشمگیری از برنامههای ما برای پاسخگویی به نیازهای کنونی در افغانستان خواهد بود.
ما به کرامت انسانی همه افراد ارج مینهیم، بدون هیچ تبعیضی بر پایه نژاد، رنگ، جنس، زبان، دین، عقاید سیاسی، وضعیت اجتماعی و اقتصادی، ملیت، محل تولد و جز آن. «رویا» به ویژه متعهد است از هرگونه تبعیض جنسیتی دوری، و علیه آن ایستادگی کند.
برای جبران برخی ناعدالتیها و نابرابریهای اجتماعی موجود و به آهنگ فراهم شدن فرصتهای برابر برای همگان افراد آسیبپذیر و گروههای به حاشیه رانده شده در هر سیاستگذاری، برنامهریزی و فعالیت در کانون توجه «رویا»
خواهند بود. از جمله اینان: زنان، کودکان، سالمندان، افراد دارای ناتوانیهایی جسمی و ذهنی (افراد دارای تواناییهای متفاوت)، پناهندگان، افراد بیجا شده در اثر تغییرات اقلیمی و فاقدان اسناد هویتی (نظیر افراد بیشناسنامه).
مخاطبان برنامهها و فعالیتهای ما تلاشگران برای دادگری، دانشجویان و استادان حقوق، وکلا و قضات، فعالان جامعه مدنی و رسانه هستند و ذینفعان خدمات ما عموم آحاد جامعه.
رسالت
«رویا» همکاریهای بینالمللی و گستردهای با همه افراد و گروهها و نهادهای همراستا دارد، به خصوص با سازمانهای مردم نهاد، دانشگاهها و مراکز آموزش عالی، کانونهای وکلا، مطبوعات مستقل و نهادهای فعال در فضای اجتماعی. هدف از این همکاریها تشریک مساعی و همسو کردن توان، امکانات و فعالیتها برای رسیدن به این اهداف متعالی است:
- ترویج فرهنگ شناسایی و احترام به حقوق بشر و مطالبهگری آنها با روشهای مدنی و عاری از خشونت؛ به ویژه حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی؛همچنین حقوق وابستگی (مانند حق بر توسعه، صلح، محیط زیست سالم و نیز کمکهای بشردوستانه)؛
- تسهیل دسترسی همگانی به عدالت، با تمرکز بر عدالت قضایی، اجتماعی، آموزشی و عدالت سایبری؛ عمدتا از طریق گسترش کلینیکهای حقوقی، برنامههای آموزش حقوق به همگان (Street Law)، خدمات حقوقی داوطلبانه (پروبونو)، مشارکتها، آموزشها و مشاورههای از راه دور؛
- اخلاق زیست محیطی و حقوق محیط زیست؛
گفتگوهای بینالمذاهب و بینالادیان میان رهبران دینی و فعالان اجتماعی و سیاستگذران با هدف تامین آینده پایدار برای همه آحاد جامعه.
«رویا» در این مرحله از فعالیتهایش به برنامهریزی و تلاش در این قلمروها اولویت میدهد: عدالت قضایی، عدالت پایدار و متوازن اجتماعی، عدالت آموزشی، عدالت سایبری.